Hof op Zand

Kas inrichten

Van lege kas naar optimale teeltruimte

Kas inrichten

Een kas biedt ongekende mogelijkheden — maar alleen als je hem slim inricht. Elke vierkante meter telt.

De inrichting van een kas begint met de vraag: wat wil ik er in telen? Tomaten, komkommers en paprika's groeien hoog en hebben veel ruimte per plant nodig. Sla, radijs en kruiden zijn laagblijvend en kunnen dichter op elkaar. Een doorsnee hobbykas heeft ruimte voor beide, mits je de indeling van tevoren doordenkt.

Denk ook aan loopruimte. Een middenpad van minstens 50 cm is het minimum — 70 cm is comfortabeler als je wil knielen of een kruiwagen doorheen wil rijden. Teeltbakken of -bedden aan beide zijden maximaliseren de productiviteit.

  • Hoge gewassen (tomaat, komkommer) → midden of noorzijde
  • Lage gewassen (sla, radijs) → zijkanten
  • Warme plekken (dicht bij glas) → aubergine, paprika
  • Vochtige gewassen (komkommer) → apart van droge (tomaat)
  • Paden van min 50–70 cm voor werkomfort

Bodem of teelttafel?

Grondteelt
Direct in de grond van de kas zaaien of planten. Groot wortelvolume, minder begieten. Risico op bodemvermoeidheid bij herhaald telen van dezelfde gewassen.
Kweekbakken
Verhoogde bakken of containers op de grond. Betere controle over grondsamenstelling en drainage. Makkelijker wisselen van gewas. Ideaal bij kleine kas.
Teelttafel
Werken op hoogte — minder bukken, betere afwatering. Ideaal voor zaailingen, kiemplanten of het kweken van sla en kruiden. Minder wortelvolume.

Grond en substraat in de kas

Bij grondteelt verrijkt u jaarlijks de kasbodem met rijpe compost (3–5 cm toplaag). Door de geconditioneerde omgeving composteert organisch materiaal sneller dan buiten. Het bodemleven is actief het hele jaar.

Tomaten en komkommers doen het goed in een mengsel van turfcompost of potgrond aangevuld met perliet (20%) voor betere drainage en luchtigheid. Kokosvezel is een goed alternatief voor turf: hernieuwbaar en met uitstekende lucht-waterbalans.

Ververs kasgrond gedeeltelijk om de 2–3 jaar, of steriliseer door de grond in de zomer enkele weken af te dekken met zwart folie — de hitte doodt schadelijke schimmels en nematoden.

Samen of apart

  • Tomaat + basilicum – klassieke combinatie
  • Komkommer + melde – verkoelend effect
  • Paprika + aubergine – vergelijkbare behoeften
  • Tomaat + komkommer – andere vochtigheid
  • Aardappel in de kas – ziekterisico voor tomaat

Ophangsystemen en geleiding

Hoge gewassen zoals tomaat, komkommer en paprika groeien omhoog langs een draadsysteem of touw. Bevestig horizontale draden langs de nok van de kas op 1,8–2 m hoogte. Vanuit de draad hang je aan elk plantje een teeltlint of touwje dat je langzaam omdraait terwijl de plant groeit.

Komkommers zijn klimplanten die vanzelf houvast zoeken — geef ze een gaas of draadraster. Tomaten moeten actief geleid worden: verwijder dieven (okselscheuten) wekelijks zodat alle energie naar de vruchten gaat.

Kas inrichten in het kort

Plan de indeling vóór het planten: hoge gewassen in het midden, lage aan de zijkant, voldoende loopruimte en elk gewas zijn ideale plek.

  • Hoge gewassen in het midden of langs de nok, lage gewassen op zijbedden
  • Grondteelt geeft groter wortelvolume, kweekbakken meer flexibiliteit
  • Verrijk kasgrond jaarlijks met compost, ververs elke 2–3 jaar
  • Tomaat en komkommer apart vanwege verschillende vochtbehoefte
  • Draadsysteem langs de nok voor klimplanten en hoge tomatenrassen